सीधे मुख्य सामग्री पर जाएं

How the slogan Jai Bhim gained momentum as movement of popularity and revolution

By Dr Kapilendra Das* 

India is an incomprehensible plural country loaded with diversities of religions, castes, cultures, languages, dialects, tribes, societies, costumes, etc. The Indians have good manners/etiquette (decent social conduct, gesture, courtesy, politeness) that build healthy relationships and take them ahead to life. In many parts of India, in many situations, and on formal occasions, it is common for people of India to express and exchange respect, greetings, and salutation for which we people usually use words and phrases like- Namaskar, Namaste, Pranam, Ram Ram, Jai Ram ji, Jai Sriram, Good morning, shubha sakal, Radhe Radhe, Jai Bajarangabali, Jai Gopal, Jai Jai, Supravat, Good night, Shuvaratri, Jai Bhole, Salaam walekam, Walekam salaam, Radhaswami, Namo Buddhaya, Jai Bhim, Hello, and so on.
A soft attitude always creates strong relationships. A relationship should not depend only on spoken words. They should rely on understanding the unspoken feeling too. So when we meet people we shake hands, embrace each other, and express a variety of gestures.
As such ‘JAI BHIM’ is also one of the greeting phrases being used by Indian Buddhists and the inspiration of Dr. B.R. Ambedkar. It has become of symbol of all kinds of identities.
Today the JAI BHIM slogan/phrase has gained popularity all over India. A question arises in everybody’s mind How Why and What for “JAI BHIM”?
There are many interpretations and meanings of JAI BHIM explained in this article.

HISTORY AND ORIGIN OF THE "JAI BHIM” SLOGAN

Throwing light on the origin of “JAI BHIM” Vivek Kumar, Professor, JNU Delhi said, “The first time, when JAI BHIM was uttered, it was used as ‘War Cry’ during the famous battle of Bhim Koregaon on January 1, 1818”. Further Vivek Kumar stated that during the war, when the Mahar sepoys (as a part of the British East India Company) used to cross the Bhima River, they shouted “JAI BHIM” to galvanize themselves.
In the twentieth century, “JAI BHIM” words/ Slogan usually refers to Dr. B.R. Ambedkar, a multidimensional personality of all the times. He is a symbol of knowledge, an immense source of inspiration even today, and a torch bearer of social justice, equality, liberty, and fraternity.
Babu Hardas Laxmanrao Nagrale (1904-1939). General Secretary of the Independent Labour Party, a politician, and social reformer was an ardent follower of
Dr. B.R. Ambedkar. Babu Haridas L.N. was the pioneer of the practice of exchanging the greeting “JAI BHIM” and he was the real originator of the word “JAI BHIM” in 1935 which refers to Dr. B.R. Ambedkar. Babu Haridas L.N was also one of the signatories to the “Poona Pact”.
How “JAI BHIM” originated is narrated by P.T Ramteke in his research paper titled “JAI BHIM” (PUBLISHED IN January 2000). It was his dissertation for his M.A. He describes how Hardas conceived and developed the idea of JAI BHIM. So he (Babu Hari Das) is considered the father of “JAI BHIM”.
In 1946, on the occasion of the Birthday celebration of Dr. Bhimrao Ambedkar for the time in the presence of Dr. Ambedkar, "JAI BHIM" was proclaimed by a Dalit poet Bihari lal Harit (1913-1999) through a poem in Gandhi Ground, opp. Old Delhi Railway Station.
The salutation “JAI BHIM” started during Dr. Ambedkar’s Life time. Activists of the Ambedkarite movement used to call each other “JAI BHIM” but some activists also directly saluted Dr. Ambedkar as “JAI BHIM”.
After the death of Dr. Ambedkar in 1956, the slogan “JAI BHIM” gained momentum as a movement of popularity and revolution.
Narendra Modi Prime Minister launched a paid app whose acronym “BHIM” (Bharat Interface for Money) on 30 December 2016. It is intended to facilitate e- payments directly through banks and encourage cashless transactions and “BHIM” beamed a political message to the socially disadvantaged.
At a joint election rally in Uttar Pradesh Narendra Modi, the Prime Minister of India began his 30-minute speech by raising the slogan “JAI BHIM” and “ BHARAT MATA KI JAI” as Poll Cry slogans. Addressing the gathering of party workers Modi recalled Dr. Ambedkar as an economist and even went on to utter “Bahujan Hitay Bahujan Sukhay”.

MEANING OF “JAI BHIM”:

‘JAI’ means “Long Live!” and ‘BHIM’ refers to Dr. Bhimrao Ambedkar. ‘JAI BHIM’ literally means “Long live the legacy and inspiration of Dr. B.R. Ambedkar.”
“JAI BHIM” means
- Dignity, Pride, Humanity
- Revolution, Progress, Victory
- Liberty, Equality, Fraternity
- Wisdom, Compassion, Morality
- Faith, Inspiration, Chastity
- Gratitude, Enlightenment, Integrity
- Strength, Justice, Honesty
- Educate, Agitate, and Organise
The slogan “JAI BHIM” contextually means “Victory to Baba Saheb Ambedkar and Victory to Ambedkar’s ideals, ideology, and principles”. “Victory for BHIM” “Long live BHIM”.
The reason for using the "JAI BHIM” slogan is that the noble ideal of Dr. Ambedkar’s life, the indomitable spirit which enabled the greatest humanitarian to work for the human society to build the nation on the edifice based on Liberty, Equality, Fraternity, and Social Justice for all.
Whatever might be the meaning and interpretations of the slogan- “JAI BHiM” in terms of researchers and others, it is to be noted that “JAI BHIM” is not only the phrase which is used for greeting but it also gives inspiration to all those people who have been humiliated for years and all those who believe in revolutions and it is a beacon of hope for the oppressed and marginalized.
Proud to say “JAI BHIM"...
---
Educationalist and Social Activist. Daskapilendra2012@gmail.com.

टिप्पणियाँ

PPP ने कहा…
It's really good blog and relatable from today's condition.

ट्रेंडिंग

दाँव उल्टा पड़ा: राहुल गांधी के रूप में हम एक साधारण इंसान को नायक होते देख रहे हैं

-  अमिता नीरव  संघ औऱ बीजेपी ने राहुल गाँधी पर जो सोचकर ‘इन्वेस्ट’ किया था, उसके परिणाम गंभीर रूप से नुकसानदेह आ रहे हैं। ये थोड़ी अटपटी बात लग सकती है, लेकिन सोचिएगा कि संघ और बीजेपी ने राहुल गाँधी को जितना गंभीरता से लिया, उनकी संभावनाओं को लेकर वे जितना श्योर थे, उतना तो खुद राहुल और कांग्रेस भी नहीं थी।

બે-રોકટોક રણ અભયારણ્ય વિસ્તારમાં માફિયાઓનું અન-અધિકૃત અને ગેર-કાયદેસર પ્રવૃત્તિઓ

- અગરિયા હિત રક્ષક મંચ  કચ્છના નાના રણમાં શિકારપૂર, કાનમેર રણ વિસ્તારમાં જમીન માફિયા જુથ વચ્ચેની આંધાધૂંધ ગોળીબાર થયો તેમાં એક વ્યક્તિ નો જીવ ગયો. આ ઘટનાથી ફરી એકવાર કચ્છના નાના રણની જમીન પર ગેરકાયદેસર કબજો કરી તેનો સોદો કરનારા જૂથો, ટોળીઓની વાત ચર્ચામાં આવી છે. 

हिंदी आलोचना जैसे पिछड़ चुके अनुशासन की जगह हिंदी वैचारिकी का विकास जरूरी

- प्रमोद रंजन*   भारतीय राजनीति में सांप्रदायिक व प्रतिक्रियावादी ताकतों को सत्ता तक पहुंचाने में हिंदी पट्टी का सबसे बड़ा योगदान है। इसका मुख्य कारण हिंदी-पट्टी में कार्यरत समाजवादी व जनपक्षधर हिरावल दस्ते का विचारहीन, अनैतिक और  प्रतिक्रियावादी होते जाना है। अगर हम उपरोक्त बातों को स्वीकार करते हैं, तो कुछ रोचक निष्कर्ष निकलते हैं। हिंदी-जनता और उसके हिरावल दस्ते को विचारहीन और प्रतिक्रियावादी बनने से रोकने की मुख्य ज़िम्मेदारी किसकी थी?

ગુજરાતના સ્થાપના દિવસે યાદ કરીએ ભારતના વિશ્વપ્રસિદ્ધ ગુજરાતી પુરાતત્વવિદ્ ને

- ગૌરાંગ જાની*  આજે કોઈ ગુજરાતી એ કલ્પના પણ ન કરી શકે કે વર્ષ ૧૮૩૯ માં જૂનાગઢમાં જન્મેલા એક ગુજરાતી વિશ્વ પ્રસિદ્ધ બની શકે! પણ આપણે એ ગુજરાતીને કદાચ વિસરી ગયા છીએ જેમણે ગિરનારના અશોક શિલાલેખને દોઢસો વર્ષ પૂર્વે ઉકેલી આપ્યો.આ વિદ્વાન એટલે ભગવાનલાલ ઈન્દ્રજી. ૭ નવેમ્બર, ૧૮૩૯ ના દિવસે જૂનાગઢના પ્રશ્નોરા નાગર બ્રાહ્મણ પરિવારમાં તેમનો જન્મ થયો હતો. જૂનાગઢના એ સમયે અંગ્રેજી શિક્ષણની સગવડ ન હોવાને કારણે તેમને અંગ્રેજી ભાષાનું જ્ઞાન ન હતું પણ પાછળથી તેમણે ખપ પૂરતું અંગ્રેજી જાણી લીધું હતું.

राम के महल में आग लगाता हनुमान: चर्चित सोशल मीडिया इनफ्लुएंसर दिलीप मंडल

- प्रमोद रंजन  चर्चित सोशल मीडिया इनफ्लुएंसर दिलीप मंडल ने अचानक राजनीतिक पलटी मारी है और राजद-सपा-स्टालिन आदि के खेमे को छोड़ कर राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघ के लिए बैटिंग करने लगे हैं। कई लोगों में उनके कथित पतन से दु:ख खीज और गुस्सा है।

नफरती बातें: मुसलमानों में असुरक्षा का भाव बढ़ रहा है, वे अपने मोहल्लों में सिमट रहे हैं

- राम पुनियानी*  भारत पर पिछले 10 सालों से हिन्दू राष्ट्रवादी भारतीय जनता पार्टी (भाजपा) राज कर रही है. भाजपा आरएसएस परिवार की सदस्य है और आरएसएस का लक्ष्य है हिन्दू राष्ट्र का निर्माण. आरएसएस से जुड़ी सैंकड़ों संस्थाएँ हैं. उसके लाखों, बल्कि शायद, करोड़ों स्वयंसेवक हैं. इसके अलावा कई हजार वरिष्ठ कार्यकर्ता हैं जिन्हें प्रचारक कहा जाता है. भाजपा के सत्ता में आने के बाद से आरएसएस दुगनी गति से हिन्दू राष्ट्र के निर्माण के अपने एजेण्डे को पूरा करने में जुट गया है. यदि भाजपा को चुनावों में लगातार सफलता हासिल हो रही है तो उसका कारण है देश में साम्प्रदायिकता और साम्प्रदायिक मुद्दों का बढ़ता बोलबाला. इनमें से कुछ हैं राम मंदिर, गौमांस और गोवध एवं लव जिहाद. 

આપણા સમાજમાં દીકરીના માતપિતાનો દરજ્જો દીકરાના માતાપિતા કરતાં નિમ્ન કક્ષાનો કેમ?

- તૃપ્તિ શેઠ  થોડાંક દિવસ પહેલાં એક દુકાનમાં ખરીદી કરવાં ગઈ અને એ બહેન જે દુકાન પર બેઠાં હતાં એ ફોન પર વાતો જ કર્યા કરતાં હતાં . હું કંટાળીને આગળ જવા ગઈ તો એ મને કહે , "સોરી !  મારી મમ્મીને હું રોજ આ સમયે ફોન કરું છું કેમ કે એ મંદિરમાં રહે છે અને ત્યાં ઈલેક્ટ્રિસિટી નથી. એ પાંચ રૂપીઆમાં ફોન રોજ ચાર્જ કરાવે અને મારી સાથે વાત કરે." મે પૂછ્યું તારી મમ્મી કેમ એકલી રહે છે, તો એનો જવાબ હતો કે મારા બે ભાઈઓએ મારી મમ્મીને એના ઘરમાંથી કાઢી મૂકી છે એટલે એક ગામના છેવાડે આવેલાં મંદિરમાં રહે છે અને ત્યાં કામ કરે છે . મે કહ્યું ,” તું કેમ તારી મમ્મીની બોલાવી લેતી નથી ? “ તો મને કહે, મારી મા કહે છે કે છોકરીને ઘરે પાણી પણ પીએ તો  પાપ લાગે. 

તત્વચિંતક રાજનીતિજ્ઞ મોદીનાં લોકસભાની ચૂંટણી સંદર્ભે મહાન વ્યાખ્યાનો પ્રકાશિત કરવા જોઈએ

- ઉત્તમ પરમાર  વિશ્વના મહાન તત્વચિંતક રાજનીતિજ્ઞ અને આપણા મહાન વડાપ્રધાન આદરણીય નરેન્દ્રભાઈ મોદી 2024ની લોકસભાની ચૂંટણી સંદર્ભે જે જાહેર વ્યાખ્યાનો આપી રહ્યા છે, એ માત્ર ભારતના વડાપ્રધાનોના નહીં પરંતુ વિશ્વના વડાપ્રધાનોના પ્રવચનો પૈકી સર્વશ્રેષ્ઠ પ્રવચનો છે.

एक बहुत बड़ा झूठ: मुसलमानों की आबादी बढ़ती रही तो हिन्दू अल्पसंख्यक बन जाएंगे

- राम पुनियानी  चुनावी मौसम जैसे-जैसे समाप्ति की ओर बढ़ रहा है, वैसे-वैसे समाज को बांटने वाला प्रचार भी अपने चरम पर पहुँच रहा है. भाजपा के मुख्य प्रचारक स्वयं प्रधानमंत्री मोदी है. इस चुनाव में उनका पूरा नैरेटिव इस झूठ के  आसपास बुना गया है कि अगर इंडिया गठबंधन सत्ता में आया तो वह सारी सुविधाएं और लाभ केवल मुसलमानों को देगा. हर चीज़ पर मुसलमानों का पहला हक होगा और संविधान में इस तरह के बदलाव किये जाएंगे जिससे हिन्दू इस देश के दूसरे दर्जे के नागरिक बन जाएंगे. मोदीजी हमें जॉर्ज ऑरवेल के उपन्यास “नाइनटीन एट्टी-फोर”  की याद दिलाता है, जिसमें सच को सिर के बल खड़ा कर दिया जाता है. हिन्दुओं में यह डर पैदा किया जा रहा है कि देश में मुसलमान सारे विशेषाधिकार हासिल कर लेंगे.

हीट-एक्शन नीति में अनौपचारिक व खुले-में-कार्यरत मजदूरों को शामिल नहीं करना निंदनीय

- नेशनल अलायन्स ऑफ़ पीपुल्स मूवमेंट्स  पूरे भारत में 'चुनावी गर्मी' ज़ोर पकड़ चुकी है, जो हम सभी को साफ़-साफ़ दिखाई भी दे रही है। हालाँकि, एक और गर्मी है जो नागरिकों, विशेष रूप से करोड़ों खुले में काम करने वाले श्रमिकों को प्रभावित करती है, यह न तो 'चुनावी मुद्दा' है और न ही इस पर सामाजिक रूप से पर्याप्त ध्यान दिया जाता है। भारत के ग्रामीण और शहरी दोनों हिस्सों में मेहनतकश लोग, जो चिलचिलाती धूप में भी हमारे गाँवों और शहरों के लिए अनाज पैदा करते हैं, हर तरह का निर्माण कार्य करते हैं, शहरों व गांवों को चलाते हैं, हमें विभिन्न प्रकार की सेवाएँ प्रदान करें, लेकिन इसी वर्ग का अभी तक 'मुख्यधारा' के जलवायु न्याय और नीतिगत विमर्श में पर्याप्त रूप से प्रतिनिधित्व नहीं किया गया है।